Navolgbaarheid bij het HBO afstuderen

Het woord "navolgbaarheid" staat niet in de Dikke van Dale. En toch begrijp ik direct de betekenis van het woord tijdens een flitscollege over de beoordeling van HBO afstudeeropdrachten. Een niet bestaand woord als vlag die de lading geheel dekt...

Het zoeken naar navolgbaarheid is precies wat je doet bij het beoordelen van een afstudeeropdracht. Een goed uitgevoerd onderzoek stelt de lezer namelijk in staat om de uiteindelijke resultaten ervan navolgbaar terug te herleiden naar de oorspronkelijke doelstelling (veelal uitgedrukt in hoofd- en deelvragen). En dat via een aantal tussenstappen zoals o.a. de gebruikte onderzoeksmethode en het conceptueel model waartegen de onderzoeksresultaten worden afgewogen.

Navolgbaarheid is het zoeken naar een rode draad in het verhaal, gebaseerd op een logische structuur. Dit klinkt misschien eenvoudig, maar het probleem is dat deze rode draad maar al te vaak onduidelijk, niet logisch of zelfs afwezig is. Dan wordt de afstudeeropdracht sowieso onnavolgbaar, ongeacht de inhoud. En onnavolgbaar staat wel in de Dikke van Dale: bijzonder op een manier die voor anderen niet is na te doen.
Pas nadat de navolgbaarheid is vastgesteld komt de inhoud aan bod.

Met dank aan Hans Doorewaard van de Radboud Universiteit Nijmegen voor zijn college over de beoordeling van afstudeeropdrachten.
www.hetontwerpenvaneenonderzoek.nl

Naar Göteborg

Het is 17 oktober 2015 en vanuit het vliegtuig is de fraaie Scandinavische herfsttooi duidelijk te zien. De bossen rond de luchthaven van Göteborg zijn oranje-rood gekleurd en dat geeft een prachtig Indian Summer-effect tegen een verder strakblauwe hemel.
Het voelt goed te worden opgehaald door onze zoon Michiel en zijn vriendin Clara, die afgelopen zomer vanuit Groningen naar Göteborg zijn vertrokken. De reden voor hun vertrek: een halfjaarskontrakt bij BK Häcken, een voetbalclub uit de Zweedse Allsvenskan (eredivisie). Een goed betaalde invallersjob met als voordeel een professioneel begeleide herstelperiode na z'n rugblessure in het seizoen 2014-2015 bij SC Cambuur.

We zien het Scandinavische landschap vanuit de auto, rijden naar de mooie rustige stad, over de brug bij de havens en door het centrum langs oa het bekende Ullevi-stadion waar Michiel inmiddels tegen IFK Göteborg heeft gespeeld. We wandelen naar mooie plekken, eten in een restaurant met prachtig uitzicht, drinken 's avonds een gezellig biertje en wijntje in de pub van ons hotel, kijken film in hun appartement vlakbij en rijden op de maandag naar het mooie eiland Öckerö vlak voor de kust van Göteborg. 
Volop genieten dus.

in het centrum 

Selfie...

op het eiland Öckerö

   
Dan op 19 oktober de wedstrijd van BK Häcken in de Allsvenskan in het Bravida stadion. 
Michiel staat in de basis, laat overtuigend zien dat zijn oude scherpte er inderdaad weer aankomt en scoort in de 2e helft verdiend de 2-1! Mooie wedstrijd gezien. 
Wederom genieten dus...

warming up
(Michiel links)

Actie Michiel (2e van links):
fraaie kopbal uit een hoekschop

Al met al een lang TOPweekend in Göteborg.
Michiel en Clara dank daarvoor!! 
Ennn...nu maar weer op naar een succesvol vervolg van z'n profcarriere. Niemand weet wat er gaat gebeuren....maar als het gebeurt zijn wij erbij!

Het IJzeren Gordijn

Ik weet niet wat die Hongaren bezielt met die beestachtige manier waarop ze met vluchtelingen omgaan. De vluchtelingenproblematiek is complex, daar is iedereen het wel over eens. Maar de oplossing is in ieder geval niet om met voedselpakketjes te gaan gooien alsof je 2e rangs dieren aan het voederen bent en mensen in treinen te stoppen met de belofte "naar Oostenrijk" om er vervolgens mee naar een interneringskamp te rijden. Dat doet me sterk denken aan vroegere oorlogstijden, toen werden ook treinen volgeladen met mooie beloften. 
En nu bouwen de Hongaren zelfs letterlijk een IJzeren Gordijn, iets waar ze zelf in het recente verleden zo'n enorme hekel aan hadden. Is dit wel terecht een EU land?

Ik hoop dat Frans Timmermans namens de EU de Hongaren flink blijft aanpakken, want dit heeft veel weg van onvervalste en onverbloemde vreemdelingenhaat.  

Long and Winding Roads....

Ergens in ons achterhoofd wisten we natuurlijk van het bestaan van de country lanes in vooral Devon in het zuidwesten van Engeland. Dat is het klassieke Engelse beeld van die fraaie landweggetjes omsloten door hoge heggen. Daar reed je destijds in je oldsmobile cabrio doorheen op weg naar weer zo'n belangrijke Horse race....

Welnu, wat we niet wisten is dat deze long and winding roads nog steeds in grote getalen door het heuvellandschap van Devon slingeren. Je ontkomt er niet aan zodra je de highway verlaat. Erg fraai en typisch Engels, dat zeker. Alsof de tijd er heeft stil gestaan. Maar behalve long and winding zijn ze vooral ook narrow. Zo narrow dat je er maar met 1 auto tegelijk doorheen kunt. Dat heeft weliswaar het voordeel dat je nooit op de verkeerde weghelft terecht kunt komen maar daar staat tegenover dat je bij een tegenligger niets anders kan dan achteruitrijden naar die ene kleine inham waar je elkaar net aan kunt passeren. Lachend en met Engelse beleefdheid, dat dan weer wel.

Je zal maar haast hebben, denkt een Hollander dan al snel...

Deze country lanes, het links rijden, de roundabouts, de afstanden uitgedrukt in miles, yards, desnoods feet....het blijven vreemde snuiters, die Engelsen. Toch vormt het alles bij elkaar een eenheid met dat landschap van Englands' greenest hills. Meesterlijk klassiek daar in Devon!

  

σουβλάκι

De Grieken zijn verdeeld. Europa is verdeeld. Ik ben verdeeld. Niemand weet het nog. Tsipras is het zat, Merkel al helemaal. Dijsselbloem loopt belangrijk te doen met al die paperassen onder zijn arm, maar niemand neemt hem nog serieus. Rutte roept alleen nog maar zouteloze woorden in de microfoon. Riep hij maar eens "achterlijke gladiolen daar in Griekenland". Daar zou vechtersbaas Varoufakis wel raad mee weten. Obama begint over strategisch belang. Hij bedoelt de Russische dreiging neem ik aan. Poetin legt ondertussen een pijpleiding over Grieks grondgebied. Koning Willem Alexander hoor je al helemaal niet, maar ja die ligt op het strand bij zijn Griekse villa naast zijn prachtige vrouw Maxima. Hoe ongelukkig kun je zijn in je keuzes van vakantievilla's. De medewerkers van Griekse banken delen op straat water uit in plaats van geld aan wachtende oudere Grieken zonder pinpas. Die krijgen prompt onderling mot in het gedrang. Het Griekse volk mag nu zondag gaan stemmen zonder dat ook maar iemand de mogelijke konsekwenties overziet. Kortom:  het is chaos in Europa.    

En wat ga ik zondag doen? Ach, ik vond zojuist mijn recept voor overheerlijke σουβλάκι. Oftewel: zondag souvlaki-dag. Morele steun voor de Grieken, meer kan ik niet doen. Hoop maar dat het goed komt.

Carlos Santana

Is the magic still there...?

Dat was de grote hamvraag vanavond, beste Frank, voorafgaand aan het concert van Carlos Santana & band in Ziggodome. Zou Carlos de opzwepende latin rhythms van de band nog steeds kunnen beantwoorden met 1 van zijn betoverend mooie gitaarmelodieen? Met zo'n sfeer alsof je met een sombrero over je hoofd een siesta doet in de Mexicaanse desert bij zonsondergang? Zou Carlos dan vervolgens de gitaarsolo kunnen opbouwen naar een climax waar het alleen maar weer kan eindigen in die heftige Latin rhythms van de band? Als in een perfecte balans tussen dag en nacht, licht en donker, man en vrouw, zomer en winter? Het klinkt eigenlijk te mooi om waar te zijn, Frank...

Welnu Frank, reeds na 25 minuten concert wist ik het definitieve antwoord op mijn hamvraag....the magic is gone Frank, the dream is over, no illusions left. Wat ik hoorde, Frank, was een continue doorlopende bonk herrie - Latin dat dan weer wel - maar zonder enige nuancering. Ik heb geen enkele dynamiek kunnen ontdekken. En het ergste van alles Frank: nergens hoorde ik het briljante melodische gitaarantwoord van Carlos. Ja heel even bij de inzet van "Europe"; ik haalde dan ook direct de allang ingeplugde oordoppen uit m'n oren. Maar helaas Frank....ook dit moment ging maar al te snel verloren in wederom een bonk herrie.

Carlos is de weg kwijt Frank,
Ik hou het voortaan gewoon maar bij m'n oude Santana elpees, vooral Abraxas, Caravanserai en, in mindere mate, Supernatural. Daar zit de brille en die fantastische sfeer en afwisseling zoals ik hierboven beschrijf. Het gaat juist om die balans daarin en die miste ik helaas totaal vanavond.  

            

James Last op Klompen....

Een paar dagen geleden las ik dat James Last is overleden. James was eind 60s / begin 70s mijn grootste muzikale vijand. Want James degradeerde muziek in mijn ogen tot kitscherige muzak en liet dat schaamteloos uit een luidspreker komen. James was de uitvinder van bloedeloos muzikaal behang. Hij coverde alles wat los en vast zat en maakte daar kwijlerige potpourri's van. Met als brakende dieptepunten de LP's "Trumpet a GoGo" en "James Last op Klompen". Direct rijp voor de prullenbak.

Maar James verkocht evengoed wel miljoenen platen all over the world...

Ook vroeger bij ons thuis won James het moeiteloos van mijn o zo dierbare rock- en bluesalbums. "Zoon, schei uit met die gitaarherrie, draai dat maar boven op zolder", riep mijn vader dan terwijl hij z'n nieuwste Last aankoop in het o zo mooie stereo-meubel plaatste. Stones, Santana, Focus, CCR....zij allen moesten het veld ruimen voor James. En daar ging ik dan maar weer, op weg naar mijn krakende mono pickupje op zolder.

Ik had niets tegen mijn vader, integendeel het was een geweldige vent. Maar muzikaal zijn we het nooit eens geworden. 
In zijn ogen had ik teveel last van sympathy for the devil. In mijn beleving was dat precies andersom.

Stolpersteine

Beste Frank, kun je je nog de zgn Stolpersteine (Struikelsteentjes) herinneren die we tijdens ons bezoek aan Berlijn hebben zien liggen in de oude Joodse wijk Berlin Mitte? Dat waren die kleine goudkleurige stenen die in het trottoir waren getegeld. We vonden het indrukwekkend om de tekst op zo'n steen te lezen: "Hier wohnte..." gevolgd door de naam, geboorte- en sterfdatum van een persoon die door de Nazi's in de 2e Wereldoorlog is vermoord. Met daarbij de vermelding van het concentratiekamp waar de moord is gepleegd.
Welnu Frank, deze Stolpersteine worden sinds 1997 gemaakt en geplaatst door de Duitse kunstenaar Gunter Demnig met als symbolisch doel de vermoorde Joden weer een naam te geven en zodoende nooit te vergeten. Precies het tegenovergestelde van wat de Nazi's wilden bereiken. Mooie gedachte nietwaar?

En weet je Frank...deze stenen blijken niet alleen in Berlijn te liggen, maar inmiddels ook in vele andere Duitse steden. En ook in de omringende landen zoals in Nederland. Sinds 26 februari 2015 vind je er in Amsterdam bijvoorbeeld naast andere Stolpersteine ook 4 voor Anne Frank en haar familie. Deze zijn persoonlijk op die datum door de kunstenaar Gunter Demnig in de straat getegeld. De 4 stenen herenigen symbolisch het gezin van vader, moeder, Margo en Anne Frank. Je kunt ze zien op het Merwedeplein nr 37 in de Amsterdamse Rivierenbuurt, waar de familie Frank woonde voordat ze moesten onderduiken.
Mooie symboliek en een waardig eerbetoon, nietwaar?

 Over de kunstenaar Gunter Demnig en zijn levenswerk: www.stolpersteine.eu

Topographie des Terrors

Middenin Berlijn staat een grote kleurloze 'bunker' met een onwaarschijnlijk bizarre inhoud. Het gebouw, geopend in 2010, oogt op afstand al naargeestig vooral door het gesloten karakter met daaromheen een vlakte met grijze brokken steen. Naarmate ik dichterbij kom voel ik een psychische drempel ontstaan en met verhoogde hartslag en samen met andere mensen wier gesprekken ook zijn gestokt neem ik de grote draaideur naar binnen, 
Welkom in de Topographie des Terrors, het hart van de Nazi terreur 1933-1945. Precies op de plek waar de Waffen SS, de Gestapo en de Sicherheitsdienst hun hoofdkwartier hadden. Maar vooral de plek waar vandaan de man met het snorretje en zijn verkeerde vrienden besloten de wereld in brand te steken en miljoenen mensen de dood in te jagen.

Wat volgt is een stille tocht langs de opkomst van het Nazi regime vanuit zuid-Duitsland, langs de verschrikkingen van de Tweede Wereldoorlog in Europa en uiteindelijk langs de ondergang van het Derde Rijk met een platgebombardeerd Berlijn. Dit alles uitgedrukt in foto's, krante-artikelen, Nazi-documenten, Jodensterren, Doods-registers uit de kampen en zoveel ander bewijsmateriaal van de Nazi terreur. Ik kom ook de sectie Niederlande tegen met dramatische foto's van Westerbork en die angstaanjagende razzia's in Amsterdam. Tranen schieten tekort, laten we 4 en 5 mei nooit vergeten.

Als ik weer naar buiten loop voel ik waardering voor de gemeente Berlijn, die besloten heeft op de plek van het destijds weggevaagde Nazi-complex nooit meer iets anders te bouwen dan die bunker. Als een soort schuldbewuste open wond naar de wereld.

Het brengt me terug bij de Nederlandse jeugdvriend Paul die al jaren in Berlijn woont en waar ik weer eens op bezoek ben. Hij is als 2e-generatie oorlogsslachtoffer nog altijd met deze historie bezig. In de laatste jaren vooral in de vorm van rondleidingen in oa de oude Joodse wijk van Berlijn en alle Nazi sporen die er nog altijd te vinden zijn.
Sommige zaken in het leven laten je namelijk nooit meer los.

Fenomenale sir Paul in Ziggodome

"Goedenavond Mokum, goed om weer terug te zijn", zegt sir Paul in onhandig Nederlands aan het begin van het concert. Waarna hij het publiek 3 uur lang trakteert op het allerbeste uit zijn in 50 jaar opgebouwde repertoire (of zal ik zeggen: oeuvre...). Fenomenaal, wat een muzikant die sir Paul!
In totaal komen 40 songs voorbij, waarvan 30 (!) onvervalste Beatles klassiekers. Werkelijk smullen voor iedereen met gevoel voor Pophistorie. Dat besef van historische waarde is ook af te meten aan het stormachtige applaus na elke Beatles kraker. Ontroerend zijn vooral het solo-akoestische Blackbird en Here Today, de laatste een ode aan zijn oude vriend John. En ook bij het intro van Something waarbij sir Paul zichzelf solo begeleidt op de yukelele van George voel je het kippevel door de zaal heen trekken. Wat een prachtige uitvoeringen! Ziggodome pinkt een traantje weg.
In de finale daarna volgen dan o.a. Let it Be, Hey Jude, Can't buy me Love en Yesterday.....stuk voor stuk de nog grotere briljanten. Heerlijk heerlijk zo'n feest der herkenning!
Met zijn leeftijd van 72 jaar prijkt sir Paul nog steeds aan de Top van de Popmuziek. Dat zal altijd wel zo blijven en is ook zeer terecht wat mij betreft.

De grenzeloze generatie

Beste Frank,

Ik weet niet hoe jij erover denkt, maar ik behoor echt wel tot de “forever young” generatie, het gevoel dat je de eeuwige jeugd bezit. Ook ik beoefen het nieuwe ouder-worden, net als velen van mijn generatiegenoten. Want de oudere jongeren van tegenwoordig, zoals Kees van Kooten dat zo mooi kon uitdrukken, zijn gericht op levensgenieten. Zij gaan op avontuur, zetten de bloemetjes buiten en maken volop plannen om zoveel mogelijk nieuwe ervaringen op te doen. Dit in tegenstelling tot de vorige oudere generatie, die naarmate het pensioen naderde langzamerhand “achter de geraniums” verdween.

Niks mis mee, met dat “forever young” principe, zou je zeggen….

Toch beschrijft het boek “De grenzeloze generatie” van Spangenberg en Lampert de consequenties van deze maatschappelijke ontwikkeling. De keerzijde is namelijk terug te zien in de jonge generatie. Het boek geeft een passende beschrijving:       

“De jongste generatie leeft intens en is gefascineerd door uiterlijk, kicks, status en netwerken; opgevoed in vrijheid en voorspoed. Veel jongeren treden de toekomst met vertrouwen tegemoet en wenden hun vitaliteit op een positieve manier aan. Echter, de schadelijke gevolgen van deze collectieve onverantwoordelijkheid zijn zichtbaar: obesitas, alcoholmisbruik, schooluitval, schulden en publieke agressie. Een leger hulpverleners krijgt deze problemen maar niet onder controle.”

En even later:

“Sinds de omarming van het forever young-ideaal door volwassenen, rust er een taboe op opvoeden met gezag en wordt het belang van zelfbeheersing en het nemen van verantwoordelijkheid gebrekkig op jongeren overgedragen”. (uit: “De grenzeloze generatie” van Spangenberg en Lampert)”

Frank, dat is dus de andere kant van de medaille, de prijs die betaald wordt voor onze eeuwige jeugdigheid. Als vader van 3 kinderen en docent in het HBO herken ik dagelijks dit beeld van een veranderd normbesef. Soms tot stomme verbazing, soms hilarisch en soms echt vervelend. Maar sinds ik dat boek gelezen heb besef ik dat ik eigenlijk in de spiegel kijk.  

Beste Frank, is het niet zo dat ons forever young principe bij de jonge generatie heeft geleid tot forever grenzeloos? 

---wordt vervolgd---

Dear sir Paul McCartney

Er moet me iets van het hart. Er zit me iets dwars, vandaar dit schrijven aan u. 

Ik ben opgegroeid in de 60s in Amsterdam. In een tijd zonder enige commercie; niet op tv, niet bij het voetbal en al helemaal niet bij muziek. Met The Beatles vergaarde u en uw vrienden wereldwijd eeuwige roem zonder ook maar 1 reclamespotje voor bier, chips, auto’s of wat dan ook.

Maar times they are changin’. Anno 2015 merk ik dat u helaas bent ingehaald door de commercie. Want uitgerekend voor uw komende concert in Amsterdam (voor het eerst in ruim 40 jaar!) kan ik alleen maar aan kaarten komen door te betalen met een American Express card. En die heb ik niet en die wil ik ook niet. “Sorry meneer, dan gaat dit concert aan uw neus voorbij”, vertelt zo’n sales-snotneus mij aan de telefoon.

En wat blijkt? Het concert is binnen het uur uitverkocht. Ziet u het voor u? Komen die 17.000 American Expressers op 7 juni nou voor u en uw briljante muziek of zijn de zaken omgedraaid en speelt u slechts ter meerdere eer en glorie van die ene betaalkaart?

Heel even slaat de vertwijfeling bij mij toe….u zal toch niet….nee u zal toch niet ook dezelfde betaalkaart hebben? U zal toch niet straks tijdens Come Together onder luid gejuich ook staan wapperen met die kaart, of beter gezegd: doorgestoken kaart? Nee dit geloof ik niet. Nee, er moet hier sprake zijn van een commercieel een-tweetje tussen Ziggodome (de naam alleen al…) en American Express. Er wordt hier extra geld verdiend aan uw komst ten koste van Beatles fans van het eerste uur. Ik laat het u maar even weten.

Gelukkig is er inmiddels een 2^e concert aangekondigd: op maandag 8 juni a.s. Dit keer wel toegankelijk voor iedere liefhebber van uw muziek. Zonder discriminatie op grond van betaalkaart.

Dear sir Paul, ik heb de concertkaartjes inmiddels binnen. Tot 8 juni in Amsterdam, ik kijk er naar uit!!     

Gasboringen in Noord-Nederland

terwijl Groningen nog ligt te beven

en een vernietigend rapport is geschreven

kijkt minister Kamp ineens naar het Wad

zoveel gas, proficiat!

financieel gezien is de locatie hem om het even....

Beste CoCo Frank

Hier isie dan....mijn eerste blog-correspondentie via internet aan jou gericht.

Nu ik mijn blog geopend heb zal ik jou als voormalige CoCo (consulting collega) de komende tijd verblijden met een serie ongecensureerde brieven. Ik zie deze correspondentie vooral als een creatieve uitlaatklep en ik nodig je uit om ze te lezen en er vooral ook op te reageren met de scherpte die ik van je gewend ben.   

Ik wens je veel leesplezier en schroom niet om mij van stevige repliek te dienen, daar hou ik van. Tevens hoop ik van jou veel brieven te ontvangen en ik zal geen gelegenhed voorbij laten gaan om mijn mening erover te ventileren. 

groeten

CoCo Ton